यावल-लाईव्ह ट्रेंड्स न्यूज प्रतिनिधी । विद्यार्थ्यांच्या सुप्त कलागुणांना वाव मिळावा, त्यांच्यात स्वावलंबनाची भावना रुजावी आणि टाकाऊ वस्तूंपासून टिकाऊ वस्तू तयार करण्याचे कौशल्य विकसित व्हावे, या उद्देशाने यावल तालुक्यातील राजोरे येथील जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळेत स्वनिर्मिती व मूल्यवर्धन कार्यशाळेचे आयोजन करण्यात आले. या कार्यशाळेत विद्यार्थ्यांनी प्रत्यक्ष कृतीतून विविध वस्तू तयार करण्याचे धडे घेतले. शिक्षिका वैशाली पाटील यांच्या मार्गदर्शनासह गावातील महिला आणि शाळा व्यवस्थापन समितीच्या महिला सदस्यांनी उत्स्फूर्त सहभाग नोंदविल्याने हा उपक्रम उत्साहात पार पडला.
विद्यार्थ्यांना केवळ पुस्तकी ज्ञान न देता प्रत्यक्ष कृतीतून शिकण्याची संधी मिळावी, तसेच त्यांच्या अंगभूत कौशल्यांना योग्य दिशा मिळावी, हा या कार्यशाळेमागील प्रमुख उद्देश होता. विद्यार्थ्यांनी स्वतःच्या हातांनी वस्तू तयार करताना कल्पकता, निरीक्षण क्षमता, एकाग्रता आणि सर्जनशीलतेचा अनुभव घेतला. स्वतः तयार केलेल्या वस्तूंचे महत्त्व समजल्याने विद्यार्थ्यांमध्ये स्वावलंबनाची आवड निर्माण होण्यास मदत झाली.
या कार्यशाळेचे वैशिष्ट्य म्हणजे गावातील महिलांनी आणि शाळा व्यवस्थापन समितीच्या महिला सदस्यांनी घेतलेला सक्रिय सहभाग. सुनंदा पाटील, नलिनी पाटील, भारती महाजन, मीनाक्षी महाजन आणि पूजा बिऱ्हाडे यांनी विद्यार्थ्यांना टाकाऊ वस्तूंपासून टिकाऊ वस्तू कशा तयार कराव्यात, याचे प्रत्यक्ष प्रात्यक्षिक दाखवले. त्यांच्या मार्गदर्शनातून विद्यार्थ्यांना उपलब्ध साहित्याचा योग्य वापर करून उपयुक्त वस्तू तयार करण्याची माहिती मिळाली. प्रत्यक्ष कृतीतून शिक्षण घेताना विद्यार्थ्यांनी वस्तू तयार करण्याच्या प्रक्रियेतील बारकावे समजून घेतले. साहित्याची निवड, त्याचा योग्य वापर आणि वस्तू तयार करण्यासाठी आवश्यक असलेली काळजी यांची माहिती त्यांना मिळाली. या उपक्रमामुळे पुनर्वापराचे महत्त्व समजण्यासोबतच उपलब्ध साधनसामग्रीतून नवनिर्मिती करण्याची प्रेरणाही विद्यार्थ्यांना मिळाली.
शाळेतील उपशिक्षिका वैशाली पाटील यांनी या कार्यशाळेत सक्रिय सहभाग घेत विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन केले. त्यांनी केवळ सूचना न देता विद्यार्थ्यांसोबत बसून स्वतः वाती तयार केल्या आणि प्रत्यक्ष कृतीतून शिक्षणाचे महत्त्व अधोरेखित केले. शिक्षिका स्वतः विद्यार्थ्यांसोबत काम करत असल्याचे पाहून मुलांमध्येही उत्साह वाढला. शिक्षकांनी प्रत्यक्ष कृतीत सहभागी होऊन मार्गदर्शन केल्यास विद्यार्थ्यांना शिकण्याची प्रक्रिया अधिक सहज आणि आनंददायी वाटते, याचा अनुभव या उपक्रमातून आला. विद्यार्थ्यांनी स्वतः तयार केलेल्या वस्तू पाहताना त्यांच्या चेहऱ्यावर आनंद आणि अभिमान दिसून येत होता. स्वतःच्या हातांनी एखादी वस्तू तयार करता येते, हा आत्मविश्वास त्यांच्यात निर्माण झाला. तसेच महिला आणि शिक्षिकांच्या कामाचे बारकाईने निरीक्षण करताना विद्यार्थ्यांची एकाग्रता व कृतीतून शिकण्याची क्षमता विकसित होण्यास मदत झाली.
