मुंबई-वृत्तसेवा | चालू आर्थिक वर्ष २०२५-२६ संपायला आता अवघे काही दिवस उरले असून, ३१ मार्च ही तारीख कर आणि आर्थिक नियोजनाच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाची मानली जाते. या अंतिम मुदतीपूर्वी आवश्यक कामे पूर्ण न केल्यास करदात्यांना दंडासह आर्थिक नुकसान सहन करावे लागू शकते. त्यामुळे वेळेत तयारी करून ही महत्त्वाची कामे पूर्ण करणे गरजेचे आहे.
सर्वप्रथम, ‘अपडेटेड इनकम टॅक्स रिटर्न’ (Updated ITR) दाखल करण्याची संधी करदात्यांसाठी उपलब्ध आहे. आयकर कायद्याच्या कलम १३९(८A) अंतर्गत करदाते त्यांच्या जुन्या विवरणपत्रातील चुका दुरुस्त करू शकतात किंवा न जाहीर केलेले उत्पन्न दाखवू शकतात. मूल्यांकन वर्ष २०२१-२२ साठी अपडेटेड रिटर्न दाखल करण्याची अंतिम मुदत ३१ मार्च २०२६ आहे. ही संधी गमावल्यास भविष्यात दंड आणि कायदेशीर कारवाईचा धोका वाढू शकतो.
दुसरे महत्त्वाचे काम म्हणजे ‘फॉरेन टॅक्स क्रेडिट’ (FTC) साठी फॉर्म ६७ सादर करणे. परदेशातून उत्पन्न मिळवणाऱ्या करदात्यांनी आधीच भरलेला परदेशी कर दाखवून दुहेरी कर टाळण्यासाठी हा फॉर्म आवश्यक आहे. संबंधित प्रमाणपत्रांसह हा फॉर्म वेळेत सादर केल्यास करसवलतीचा लाभ मिळू शकतो.
तिसरे आणि अत्यावश्यक काम म्हणजे ‘अॅडव्हान्स टॅक्स’ची पूर्ण देयता भरून काढणे. फ्रीलान्सिंग, F&O ट्रेडिंग, भाडे, व्याज किंवा भांडवली नफा यांसारख्या उत्पन्न स्रोत असलेल्या करदात्यांनी ३१ मार्चपूर्वी कर भरल्याची खात्री करावी. विलंब झाल्यास आयकर कायद्याच्या कलम २३४B आणि २३४C अंतर्गत दरमहा १% व्याज आकारले जाते.
दरम्यान, रुपयाच्या घसरणीमुळे आर्थिक बाजारात अस्थिरता निर्माण झाली असली तरी करसंबंधित जबाबदाऱ्या वेळेत पूर्ण करणे अधिक महत्त्वाचे ठरत आहे. एकूणच, ३१ मार्चपूर्वी ही तीन महत्त्वाची कामे पूर्ण केल्यास करदाते दंड टाळून आर्थिकदृष्ट्या सुरक्षित राहू शकतात.
